Sleutelrol voor (grens)regionale innovatie voor economische en maatschappelijke impact in Europa

Door ​Chantal Dietvorst

Europa staat voor grote transitieopgaven op het gebied van energie, klimaat, grondstoffen, landbouw & voeding en gezondheid. Regionale innovatie heeft hierin een sleutelrol. Regio’s met hun specifieke ecosystemen zijn immers de motor voor versnelling van innovatie. 

Vanuit de Brabantse Ontwikkelings Maatschappij (BOM) werken we iedere dag met veel energie, toewijding en plezier aan versterking van innovatie-ecosystemen en de stimulering van innovaties die bijdragen aan deze maatschappelijke opgaven. Wij zetten onze kennis, netwerk en financiële middelen in om ondernemers te helpen die met hun producten en diensten de wereld duurzamer en sterker maken.

We zien dat de Europese inzet steeds meer kantelt richting stimulering van innovaties die bijdragen aan maatschappelijke transitieopgaven in aanvulling op het beleid waarin technologie, bedrijfsleven en economie centraal staat. Naast economische impact is daarmee ook maatschappelijke impact speerpunt van Europese aandacht geworden. 

Middels diverse Europese programma’s wordt interregionale samenwerking gestimuleerd die bijdragen aan zojuist genoemde transitieopgaven. Eén van die programma’s is Interreg Vlaanderen – Nederland. Met het nieuwe programma wordt ingezet op grensoverschrijdende samenwerking tussen Vlaamse en Zuid-Nederlandse aanvragende partijen die bijdraagt aan een slimmer, groener en inclusiever Europa. Innovatieprojecten en projecten op het gebied van versterking van innovatie-ecosystemen en kennisdeling die hieraan bijdragen komen in aanmerking voor subsidie. 

De BOM heeft de afgelopen periode middels partnership in diverse projecten goede ervaringen opgedaan met Interreg Vlaanderen-Nederland. Een succesvol voorbeeld is het Crossroads-programma. Daar zoom ik graag wat verder op in.

Tussen 2010 en 2019 hebben we met deze grensoverschrijdende samenwerking 275 bedrijven in de grensregio weten te ondersteunen middels hun deelname aan 75 projecten. In de periode 2020-2022 is de focus komen te liggen op (mkb-/KMO-) bedrijven en innovatieprojecten rond duurzame energie, energie-efficiëntie en hernieuwbare energie die een rechtstreeks impact hebben op de CO2-reductie in de grensregio. In 2021 hebben 21 innovatieprojecten een goedkeuring voor hun project ontvangen en hiermee hebben 48 bedrijven subsidie gekregen voor hun inzet. 

Partijen als United Gas, Biobased Supply en HeatPower hebben werkrelaties gelegd met Vlaamse bedrijven die nu verder uitgebouwd worden en waar business voor ieder in zit. Rond waterstof is bijvoorbeeld een goede samenwerking ontstaan tussen United Gas, BSV/Devagro en Hogeschool Vives. Deze partijen werken nu verder de productie en het tanken van groene waterstof uit. Wij zien daar kansen voor omzet uit voortkomen.

Onze rol bestaat eruit om bedrijven uit ons netwerk te attenderen op de mogelijkheden van Crossroads (wat houdt het in, waar liggen de kansen, hoe doe je mee) en bedrijven te helpen met het opwerken van ideeën - de afgelopen jaren vooral rondom energie en biobased/reststromen verwaarding. En bij potentiële projecten van Vlaamse partners kijken we of we Brabantse bedrijven kunnen vinden om mee te participeren. Samen met onze partners in de regio beoordelen we  potentiële projecten voor indiening, kijken we welke projecten we verder kunnen versterken en helpen aanvragers daarbij om een zo goed mogelijk plan te maken.

We doen mee als projectpartner, omdat we toegevoegde waarde zien en kunnen leveren vanuit de langjarige samenwerkingsrelaties die bestaan tussen Brabant en Vlaanderen; zowel op overheidsniveau alsook tussen intermediairs. Zo heeft de BOM bijvoorbeeld al jaren relaties met Vlaio, Cleantech Flanders, POMs, WaterstofNet etc. Er zijn cultuurverschillen maar ook gelijkaardige sterktes, thema’s en maatschappelijke uitdagingen. Wederzijds van de grens liggen er kansen voor meer samenwerking en business, maar dat komt niet vanzelf. Het interesseren van bedrijven kost tijd. En er is ook aandacht en tijd nodig om op management- en uitvoeringsniveau elkaar te leren kennen (taal, cultuur, wijze van werken). Wij hebben ervaren dat er dan vertrouwen en respect ontstaat wat leidt tot resultaat, je weet elkaar immers makkelijker te vinden en je weet wat je aan elkaar hebt. Zo komt er  een samenwerkingsbasis die van onschatbare waarde is en er ook toe leidt dat je in vervolgprojecten met elkaar verder wilt bouwen. In de nieuwe Crossroads Bedrijfsregeling die beoogd in 2023 van start gaat, gaan we met elkaar als projectpartners verder en zal naast Interreg Vlaanderen-Nederland, VLAIO, LIOF, Impuls Zeeland, REWIN en BOM ook Innovation Quarter mee gaan doen. 

Langjarige samenwerking en opwerking van relatievorming tussen bedrijven uit Vlaanderen en Brabant/Zuid-Nederland is dus zinvol, kansrijk en vraagt commitment. Deelname door de BOM in projecten als Crossroads past daarbij goed als vehicle. 

We zetten ons ook de komende jaren graag in om mee te doen als projectpartner aan Interreg Vlaanderen-Nederland om zo economische en maatschappelijke impact te creëren in Europa!

Alle berichten

Chantal Dietvorst is manager Ecosystem Development bij de Brabantse Ontwikkelings Maatschappij (BOM)